Daltononderwijs

Wat is Daltononderwijs

Wellicht bent u op zoek naar een (basis)school voor uw kind en vraagt u zich af of een Daltonschool een goede keuze is voor uw kind. Daltononderwijs is een onderwijsmethode uitgevonden door Helen Parkhurst. De kern is een attitude, gericht op zelfstandigheid, proactiviteit en leren verantwoordelijkheid nemen.

Kinderen krijgen een bepaalde hoeveelheid vrijheid en verantwoordelijkheid: ze plannen zelf hoe ze aan hun taken werken, of ze die zelfstandig uitwerken of in groep uitwerken.

De Daltonaanpak komt tegemoet aan de behoeften van ieder kind en schept ruimte om op eigen tempo te leren. Bovendien worden skills zoals omgaan met keuzes, samenwerken met anderen en verantwoordelijkheid nemen aangeleerd. Concrete voordelen van Daltononderwijs zijn:

• Leerlingen leren in functie van hun eigen niveau en tempo. Ze kunnen meer tijd besteden aan vakken waar ze niet goed in zijn en kunnen sneller door stof gaan waar ze wel goed in zijn.

• Ze leren plannen en zelf hun werk in te delen. Dit zijn skills die in het latere leven sowieso van pas komen.

• De kinderen leren samenwerken. Ze leren respectvol omgaan met elkaar en leren elkaars mening te respecteren.

• Ze leren zelf verantwoordelijk te zijn voor hun werk.

Het ontstaan van Daltononderwijs

Daltononderwijs bestaat ondertussen al ruim honderd jaar en werd bedacht door de Amerikaanse lerares Helen Parkhurst. Op basis van haar ervaringen bedacht ze een onderwijs strategie die afstapte van de klassieke klassikale aanpak en meer gericht was op het individu.

In 1905 werkte ze op een kleine school dat slechts 1 klas had. Die klas had meer dan 40 leerlingen, verspreid over acht leerjaren. Een klassieke klassikale aanpak was dus niet mogelijk, gezien de verschillende leeftijden en niveaus van de leerlingen. Ze sprak met de leerlingen en sprak met hen af dat zij zelfstandig hun taken moesten afwerken en bood hun haar hulp aan wanneer ze die nodig hadden. Ze had dus meer de rol van een coach dan van een klassieke leerkracht die voor de klas staat.

Oorspronkelijk was Dalton dus bedoeld als een praktische oplossing om met zoveel verschillende niveaus en leerlingen om te gaan. Er kon niet anders dan zelfstandig gewerkt worden. Het duurde echter niet lang of Helen was ervan overtuigd dat deze aanpak in het algemeen een goede onderwijs strategie was.

Helen vond het belangrijk dat kinderen leren zelfstandig zijn, verantwoordelijk zijn en leren omgaan en samenwerken met anderen. Door de leerlingen al van jong af aan die waarden mee te geven worden ze beter voorbereid op de samenleving. In Daltononderwijs worden kinderen van jongs af aan gewezen op hun vrijheid, hun zelfstandigheid en het belang van te kunnen samenwerken. Door vrijheid te krijgen, verantwoordelijkheid te nemen en te begrijpen waarom er geleerd moet worden behouden de kinderen ook het plezier van het leren.

Rond 1913 werkt Helen Parkhurst in Italië samen met de pedagoge Maria Montessori. Enkele jaren later schreef ze het boek 'Education on the Dalton Plan'. Haar ideeën werden later toegepast in de State High School in het stadje Dalton, waarnaar het Daltononderwijs genoemd werd.

Daltononderwijs in Vlaanderen

Vlaanderen telt elf basisscholen en twee secundaire scholen die volgens de daltonpedagogie werken. Dat is weinig vergeleken met Nederland, waar dalton al sinds 1924 bestaat en honderden scholen de methode toepassen, maar het aantal groeit gestaag.

De eerste Vlaamse daltonschool was De Kleine Icarus in Gent, die in 2007 de overstap maakte. Sindsdien volgden scholen in Antwerpen, Limburg en Oost-Vlaanderen. In 2019 schakelde basisschool De Linde in Merelbeke over, vandaag bekend als GO! Daltonschool Merelbeke.

Ook in het secundair onderwijs wint de aanpak terrein. Wat in Gent begon als Portus, een kleine daltonafdeling van het GO! Lyceum met vijftien leerlingen in het eerste jaar, groeide uit tot GO! Dalton Gent: een volwaardige daltonschool met ongeveer duizend leerlingen, verspreid over twee campussen. In Westerlo biedt Daltonatheneum Het Leerlabo secundair daltononderwijs aan op dezelfde campus als de daltonbasisschool.

Een volledig overzicht van alle daltonscholen in België vindt u op onze scholenpagina.